الگوریتم Helpful Content گوگل چیست؟

الگوریتم Helpful Content یا همون «سیستم محتوای مفید» گوگل، سیستمی بود که گوگل آگوست ۲۰۲۲ معرفی کرد تا محتوایی که «برای موتور جستجو» نوشته شده، نه برای آدم‌ها، توی نتایج بره پایین‌تر. هدفش خیلی ساده بود: صفحه‌ای که بعد از خوندنش هنوز باید دنبال جواب بگردی، نباید رتبه‌ی خوبی بگیره.

اما یه نکته‌ی مهم هست که خیلی‌ها هنوز نمی‌دونن: از مارس ۲۰۲۴، الگوریتم helpful content دیگه یه سیستم جدا نیست. گوگل با آپدیت هسته‌ی مارس ۲۰۲۴ اون رو توی سیستم‌های اصلی رتبه‌بندیش ادغام کرد و الان «مفید بودن» با چند تا سیگنال و چند تا سیستم با هم سنجیده می‌شه.

یعنی اسم این الگوریتم بازنشسته شده، ولی منطقش نه‌تنها از بین نرفته، بلکه حالا بخشی از هسته‌ی رتبه‌بندی گوگله. توی این مقاله با هم مرور می‌کنیم این سیستم چی بود، چطوری توی الگوریتم اصلی حل شد، محتوای غیرمفید چه نشونه‌هایی داره و اگه سایتت آسیب دیده، از کجا باید شروع کنی.

الگوریتم Helpful Content چیست؟

گوگل آگوست ۲۰۲۲ با یه پست به اسم «آنچه سازندگان محتوا باید درباره‌ی آپدیت محتوای مفید بدانند» این سیستم رو معرفی کرد. انتشار آپدیت از ۲۵ آگوست ۲۰۲۲ شروع شد و حدود دو هفته بعد، یعنی ۹ سپتامبر، تموم شد. ایده‌ی اصلیش این بود که گوگل محتوای «مردم‌محور» (people-first) رو بیشتر نشون بده و محتوایی که فقط برای جذب کلیک از جستجو ساخته شده رو کمتر.

فرق مهم این سیستم با خیلی از الگوریتم‌های قبلی این بود که یه سیگنال سایت‌محور (site-wide) حساب می‌شد. یعنی اگه بخش بزرگی از محتوای یه سایت غیرمفید تشخیص داده می‌شد، حتی صفحه‌های خوب همون سایت هم ممکن بود کمتر دیده بشن. راستش همین ویژگی باعث شد خیلی از سایت‌هایی که با تولید انبوه مقاله‌های سطحی بزرگ شده بودن، ضربه‌ی جدی بخورن.

اگه می‌خوای تصویر کامل‌تری از جایگاه این سیستم کنار بقیه‌ی الگوریتم‌ها داشته باشی، مقاله‌ی همه چیز درباره الگوریتم‌های گوگل رو هم حتماً بخون.

تاریخچه‌ی کوتاه الگوریتم helpful content

ادغام helpful content در الگوریتم اصلی گوگل (مارس ۲۰۲۴)

روز ۵ مارس ۲۰۲۴، گوگل آپدیت هسته‌ی مارس رو اعلام کرد و گفت سیستم‌های اصلی رتبه‌بندیش رو قوی‌تر کرده تا نتایج مفیدتری نشون بده. جمله‌ی کلیدی گوگل توی وبلاگ Search Central این بود که دیگه «یه سیگنال یا یه سیستم» برای این کار وجود نداره و مفید بودن محتوا با ترکیبی از سیگنال‌ها و سیستم‌های مختلف سنجیده می‌شه.

توی راهنمای رسمی سیستم‌های رتبه‌بندی گوگل هم، سیستم محتوای مفید الان رفته توی بخش «سیستم‌های بازنشسته» و توضیح داده شده که مارس ۲۰۲۴ تکامل پیدا کرد و شد بخشی از سیستم‌های اصلی رتبه‌بندی.

خب، این ادغام در عمل یعنی چی؟

• دیگه آپدیت جداگانه‌ای به اسم Helpful Content نداریم: اثرش الان توی آپدیت‌های هسته (Core Updates) دیده می‌شه.
• ارزیابی دقیق‌تر شده: گوگل توی راهنمای سیستم‌هاش می‌گه سیستم‌ها بیشتر در سطح صفحه کار می‌کنن، ولی سیگنال‌های سایت‌محور هم هنوز در نظر گرفته می‌شن.
• یه هدف عددی هم داشت: گوگل توی وبلاگ رسمیش گفت انتظار داره محتوای بی‌کیفیت و غیراصیل توی نتایج حدود ۴۰٪ کم بشه و بعد از اینکه انتشارش آوریل ۲۰۲۴ کامل شد، این عدد رو ۴۵٪ گزارش کرد.
• سیاست‌های اسپم جدید: همزمان سه تا سیاست تازه هم اضافه شد: سوءاستفاده از محتوای انبوه (scaled content abuse)، سوءاستفاده از اعتبار سایت (site reputation abuse) که از ۵ می ۲۰۲۴ اجرایی شد، و سوءاستفاده از دامنه‌های منقضی‌شده (expired domain abuse).

به زبون ساده، اگه قبلاً فکر می‌کردی «فقط باید از آپدیت محتوای مفید جون سالم به در ببرم»، حالا دیگه بدون که مفید بودن شرط همیشگی رتبه گرفتنه، نه یه امتحان دوره‌ای که یه بار پاس کنی و تموم.

نشانه‌های محتوای غیرمفید از نگاه گوگل

گوگل توی راهنمای «ساخت محتوای مفید، قابل‌اعتماد و مردم‌محور» یه سری سؤال خودارزیابی گذاشته که بهترین ابزار برای سنجیدن محتوای خودته. ما این سؤال‌ها رو خودمونی و به شکل یه چک‌لیست فارسی بازنویسی کردیم (ترجمه‌ی تحت‌اللفظی نیست؛ برای متن دقیق یه سر به منبع اصلی آخر مقاله بزن).

چک‌لیست ۱: کیفیت و ارزش محتوا

• این مطلب اطلاعات، پژوهش یا تحلیلی داره که مال خودت باشه؟
• موضوع رو کامل و جامع پوشش داده یا فقط یه دستی به سطحش کشیده؟
• چیزی فراتر از حرف‌های بدیهی و تکراری داره؟
• اگه از منابع دیگه کمک گرفتی، واقعاً چیزی بهش اضافه کردی یا فقط بازنویسیش کردی؟
• عنوان صفحه دقیق و صادقانه محتوا رو خلاصه می‌کنه، بدون اغراق و شوک‌سازی؟
• خواننده دلش می‌خواد این صفحه رو ذخیره کنه یا برای دوستش بفرسته؟
• اگه این مطلب توی یه مجله یا کتاب چاپی منتشر می‌شد، جاش اونجا بود؟
• در مقایسه با بقیه‌ی نتایج همون جستجو، واقعاً ارزش بیشتری داره؟
• از نظر املایی و نگارشی تمیزه یا شلخته و عجولانه به نظر میاد؟
• انبوه تولید شده یا روی کلی سایت پخش شده، طوری که هیچ صفحه‌ای توجه کافی نگرفته؟

چک‌لیست ۲: تخصص و اعتماد

• منبع اطلاعات، تخصص نویسنده و اطلاعات درباره‌ی سایت یا نویسنده واضح معلومه؟
• اگه یکی درباره‌ی سایتت تحقیق کنه، اون رو یه مرجع معتبر توی این حوزه می‌دونه؟
• نویسنده یا ویراستار محتوا واقعاً موضوع رو خوب می‌شناسه؟
• محتوا خطای واقعی داره که با یه جستجوی ساده بشه پیداش کرد؟

نکته‌ی جالب اینه که گوگل توی به‌روزرسانی اخیر همین راهنما روی «چه کسی» محتوا رو ساخته بیشتر تأکید کرده و ساختن پروفایل نویسنده‌ی جعلی رو صراحتاً فریبکارانه می‌دونه. جزئیاتش رو توی مطلب هشدار گوگل درباره پروفایل نویسنده جعلی نوشتیم.

چک‌لیست ۳: زنگ خطرهای محتوای «موتور جستجو محور»

اگه جواب چند تا از سؤال‌های زیر «آره»ست، احتمالاً محتوات بیشتر برای گوگل نوشته شده تا برای آدم‌ها:

• هدف اصلی ساختن این صفحه، جذب بازدید از موتور جستجو بوده؟
• درباره‌ی کلی موضوع بی‌ربط می‌نویسی، به این امید که بالاخره یکیش رتبه بگیره؟
• برای تولید محتوا توی موضوعات مختلف، از اتوماسیون گسترده استفاده می‌کنی؟
• بیشتر حرف بقیه رو خلاصه کردی، بدون اینکه چیزی بهش اضافه کنی؟
• فقط چون یه موضوع ترند شده درباره‌ش نوشتی، نه چون مخاطبت بهش نیاز داشت؟
• خواننده بعد از خوندن مطلبت مجبوره برگرده و دوباره جستجو کنه؟
• متن رو کش دادی که به یه تعداد کلمه‌ی مشخص برسی؟
• بدون تخصص واقعی وارد یه حوزه شدی، فقط به خاطر ترافیکش؟
• وعده‌ی جوابی رو دادی که اصلاً وجود نداره (مثلاً تاریخ عرضه‌ای که هنوز تأیید نشده)؟
• تاریخ مطلب رو عوض کردی که تازه به نظر برسه، بدون اینکه واقعاً به‌روزش کرده باشی؟

جمع‌بندی سریع: مفید در برابر غیرمفید

درباره‌ی هوش مصنوعی هم یه سوءتفاهم رایج هست. گوگل استفاده از AI رو به خودی خود ممنوع نکرده؛ مشکل از جایی شروع می‌شه که ازش برای تولید انبوه و دستکاری رتبه استفاده بشه. اگه با هوش مصنوعی محتوا می‌نویسی، مطلب نوشتن محتوای سئو شده با هوش مصنوعی حسابی به کارت میاد.

بهبود سایت آسیب‌دیده از الگوریتم helpful content

اگه بعد از یکی از آپدیت‌های محتوای مفید یا آپدیت‌های هسته‌ی بعدی ترافیکت افت کرده، اول یه نفس عمیق بکش. گوگل توی پست مارس ۲۰۲۴ گفته اگه محتوایی تولید می‌کنی که مردم ازش راضی‌ان، لازم نیست کار خاصی بکنی؛ و اگه رتبه‌ت اومده پایین، توصیه کرده راهنمای محتوای مفید رو با دقت مرور کنی. پس بهبود از جنس ترفند نیست، از جنس بازنگری واقعیه.

قدم ۱: مطمئن شو مشکل واقعاً از محتواست

قبل از هر کاری، زمان افت رو با تاریخ آپدیت‌ها مقایسه کن و دلیل‌های فنی (ایندکس نشدن، خطای سرور، تغییر ساختار URL) رو کنار بذار. توی مقاله‌ی افت رتبه در سئو؛ علت و راهکارها روش تشخیصش رو قدم به قدم توضیح دادیم.

قدم ۲: صفحه‌ها رو با چک‌لیست بالا امتیاز بده

صفحه‌هایی که بیشترین افت رو داشتن جدا کن و هر کدوم رو با سؤال‌های خودارزیابی بسنج. با خودت رو راست باش: اگه خودت جای کاربر بودی، از این صفحه راضی بیرون می‌رفتی؟

قدم ۳: تصمیم بگیر: به‌روزرسانی، ادغام یا حذف

• به‌روزرسانی عمیق: برای صفحه‌هایی که موضوعشون درسته ولی سطحی‌ان؛ تجربه‌ی واقعی، مثال، داده و جواب مستقیم بهشون اضافه کن.
• ادغام: چند تا مقاله‌ی کوتاه و تکراری درباره‌ی یه موضوع رو توی یه مطلب جامع جمع کن و بقیه رو ریدایرکت کن.
• حذف یا noindex: برای صفحه‌هایی که فقط برای ترافیک ساخته شدن و ربطی به تخصص اصلی سایت ندارن.

قدم ۴: «چه کسی، چطور، چرا» رو شفاف کن

گوگل از صاحب‌های سایت می‌خواد سه تا چیز رو روشن کنن: کی محتوا رو ساخته (بایلاین و صفحه‌ی نویسنده‌ی واقعی)، چطوری ساخته شده (مثلاً اگه از اتوماسیون یا AI استفاده شده و خواننده انتظار داره بدونه) و چرا ساخته شده (که جوابش باید «برای کمک به مردم» باشه).

قدم ۵: تمرکز موضوعی سایت رو برگردون

سایتی که درباره‌ی همه چی می‌نویسه، از نگاه کاربر و گوگل متخصص هیچی نیست. یه برنامه‌ی محتوایی دقیق کمکت می‌کنه فقط درباره‌ی موضوعاتی بنویسی که مخاطب واقعیت بهشون نیاز داره. اگه برای این کار کمک می‌خوای، خدمت تقویم محتوایی سایت دقیقاً برای همین طراحی شده.

قدم ۶: از این به بعد، محتوای ماندگار بساز

به‌جای دنبال کردن ترندهای زودگذر، روی محتوای همیشه سبز و عمیق سرمایه‌گذاری کن. اگه هم تیم داخلیت وقت یا تخصص کافی نداره، می‌تونی سفارش تولید محتوای متنی سئو شده رو بسپاری به نویسنده‌هایی که هم مخاطب رو می‌شناسن و هم اصول گوگل رو.

قدم ۷: صبور باش

بهبود معمولاً یه‌شبه اتفاق نمی‌افته. سیستم‌های گوگل باید محتوای جدید رو دوباره بخزن و ارزیابی کنن و تغییرات بزرگ اغلب توی آپدیت‌های هسته‌ی بعدی خودشون رو نشون می‌دن. گوگل هیچ زمان مشخصی برای برگشتن رتبه تضمین نکرده، پس به کسی که قول «ریکاوری فوری» می‌ده اعتماد نکن. راه درست همون اصول سئو کلاه سفید هست.

سوالات متداول

الگوریتم Helpful Content هنوز وجود دارد؟

به‌عنوان یه سیستم مستقل، نه. گوگل مارس ۲۰۲۴ اون رو توی سیستم‌های اصلی رتبه‌بندی ادغام کرد و توی راهنمای رسمیش جزو «سیستم‌های بازنشسته» آورده. ولی منطقش، یعنی جایزه دادن به محتوای مفید و مردم‌محور، الان بخشی از هسته‌ی رتبه‌بندیه و اثرش توی آپدیت‌های هسته دیده می‌شه. پس اصول محتوای مفید گوگل امروز از همیشه مهم‌تره.

آیا هنوز آپدیت جداگانه‌ای به اسم Helpful Content Update منتشر می‌شود؟

نه. آخرین آپدیت مستقل با این اسم، آپدیت سپتامبر ۲۰۲۳ بود. از مارس ۲۰۲۴ به بعد، تغییراتی که به مفید بودن محتوا مربوطه توی قالب آپدیت‌های هسته اعمال می‌شه.

آیا محتوای تولیدشده با هوش مصنوعی از نگاه گوگل غیرمفید است؟

نه لزوماً. معیار گوگل کیفیت و مفید بودن محتواست، نه ابزاری که باهاش تولید شده. ولی اگه محتوا رو انبوه و با هدف دستکاری رتبه تولید کنی، طبق سیاست «سوءاستفاده از محتوای انبوه» اسپم حساب می‌شه.

منابع

• Creating helpful, reliable, people-first content
• A Guide to Google Search Ranking Systems
• What web creators should know about our March 2024 core update and new spam policies
• Google Search: New updates to address spam and low-quality results
• What creators should know about Google’s August 2022 helpful content update
• Google helpful content update is now done rolling out
• Google September 2023 helpful content is now done rolling out