اگر اهل دنیای سئو و بازاریابی دیجیتال باشی، احتمالاً بارها و بارها عبارت EEAT یا E-E-A-T به گوشت خورده. اما واقعاً EEAT چیست و چرا اینقدر در سالهای اخیر اهمیت پیدا کرده؟ بیاید با هم دقیق و کامل بررسی کنیم و ببینیم چطور گوگل و دیگر پلتفرمهای دیجیتال به کمک این الگوریتم سعی دارند بهترین و قابل اعتمادترین محتوا را به کاربران نمایش دهند.
EEAT مخفف چهار واژه تجربه (Experience)، تخصص (Expertise)، اعتبار (Authoritativeness) و اعتماد (Trust) است. گوگل این چهار عنصر را به عنوان چارچوب ارزیابی کیفیت محتوا در نظر گرفته و تیمی از ارزیابان انسانی را برای سنجش این معیارها به کار گرفته تا به مرور، الگوریتمهای خود را بهبود بدهد.
هرچند EEAT خودش به تنهایی یک فاکتور مستقیم رتبهبندی نیست، اما اصول و معیارهای آن به طور غیرمستقیم در الگوریتم رتبهبندی گوگل تأثیرگذارند. در واقع اگر میخواهی در نتایج جستجو بدرخشی، باید محتوا و برندت از نظر این چهار معیار حرفی برای گفتن داشته باشه.
EEAT یعنی چی و از کجا اومده؟
ایده EEAT از راهنمای ارزیابان کیفیت جستجوی گوگل (Search Quality Rater Guidelines) اومده. این سند عظیم (بیش از ۱۸۰ صفحه!) راهنمای ارزیابان انسانی گوگل برای سنجش کیفیت سایتها و صفحات است. به قول معروف، چراغ راه هر بازاریاب و کارشناس سئو که میخواد محتوای باکیفیت بسازه، همین راهنماست.
قبلتر فقط سه معیار EAT یعنی تخصص، اعتبار و اعتماد مطرح بود، اما با ظهور هوش مصنوعی و رشد محتواهای تولید شده توسط AI، گوگل به این نتیجه رسید که تجربه واقعی (یک تجربه زیسته و دست اول) چیزی است که ماشینها نمیتوانند تقلید کنند. پس یک E دیگر به ابتدای این چارچوب اضافه شد.
تجربه (Experience)؛ اولین و مهمترین گام
تجربه در EEAT یعنی چی؟
تجربه در اینجا به معنای تجربه زیسته و دست اول از یک موضوع است. مثلاً اگر درباره سفر به شمال مطلب مینویسی، باید واقعاً اونجا رفته باشی یا تجربه مشابهی داشته باشی تا حرفت قابل اعتماد باشه.
گوگل میگه: «سیستمهای خودکار ما تلاش میکنند محتوایی که تجربه، تخصص، اعتبار و اعتماد را به خوبی نشان میدهد، در اولویت قرار دهند.»
در واقع، تجربه واقعی چیزی است که هیچ هوش مصنوعی نمیتواند به شکل منحصر به فرد تولید کند. به قول استیو جابز: «هیچ چیز جای تجربه را نمیگیرد.»
چطور تجربه را نشان بدهیم؟
ساختن بخش مطالعات موردی (Case Study)، روایت داستانهای واقعی مشتریان، تصاویر و ویدیوهای دست اول و حتی نظرات کاربران، همه به گوگل و کاربران نشان میدهند که تو واقعاً تجربه داری و حرفت قابل اعتماد است.
تخصص (Expertise)؛ دانش و مهارت در عمل
تخصص یعنی چی؟
تخصص همان دانش عمیق و مهارتهای مرتبط با موضوع است. اگر نویسنده یا تولیدکننده محتوا، تحصیلات یا سابقه حرفهای مرتبط داشته باشه، شانس دیده شدنش چند برابر میشود.
در راهنمای ارزیابان گوگل آمده: «آیا ترجیح میدهید توصیه برقکشی خانه را از یک برقکار حرفهای بگیرید یا یک علاقهمند به خانههای قدیمی که هیچ دانشی از برق ندارد؟»
چطور تخصص را نشان بدهیم؟
حتماً نام و بیوگرافی نویسنده را در محتوا درج کن، مدارک و سوابق مرتبطش را بیان کن و به پروفایلهای شبکه اجتماعی یا انتشار مقالات تخصصی قبلی لینک بده (نه داخل مقاله، فقط اشاره کن). استفاده از اسکیما (Schema) برای مشخص کردن نویسنده و تخصصش هم توصیه میشود.
اعتبار (Authoritativeness)؛ مرجع بودن در حوزه خود
اعتبار یعنی چی؟
اعتبار یعنی تو یا برندت به عنوان یک منبع قابل اعتماد و مرجع در حوزه خود شناخته میشوی. این اعتبار هم از تخصص و تجربه میآید و هم از دید دیگران (مثلاً رسانهها، سایتهای دیگر یا جامعه کاربری).
چطور اعتبار را بسازی؟
ساختار محتوایی منسجم و پوشش کامل یک موضوع، گرفتن بکلینک از سایتهای معتبر، ساختن برند شخصی یا سازمانی قوی و شرکت در رویدادها و کنفرانسهای معتبر، همه به افزایش اعتبار کمک میکند.
به قول بیل گیتس: «اعتبار، سرمایهای است که به راحتی به دست نمیآید اما به راحتی از دست میرود.»
اعتماد (Trust); ستون اصلی EEAT
اعتماد در EEAT چه معنایی دارد؟
اعتماد حاصل جمع تجربه، تخصص و اعتبار است. وقتی گوگل یا کاربران به تو اعتماد کنند، یعنی انتظار دارند اطلاعاتت دقیق، بیطرفانه و قابل اتکا باشد. برای مثال، اگر دنبال اطلاعات مالیاتی باشی، ترجیح میدهی حرف یک حسابدار خبره را بخوانی.
اعتماد در سطح صفحه (مثلاً محتوای باکیفیت نوشته شده توسط متخصص) و در سطح سایت (مثلاً بکلینک از منابع معتبر یا بازخورد مثبت کاربران) سنجیده میشود.
به قول وارن بافت: «ساختن اعتماد سالها طول میکشد اما تنها در چند ثانیه میتواند از بین برود.»
چطور EEAT را تقویت کنیم؟ راهکارهای عملی سئو
ساختار محتوا و معماری تاپیکال
برای هر موضوعی که به آن میپردازی، باید استراتژی محتوایی داشته باشی که همه سؤالات و نیازهای کاربر را پاسخ بدهد. استفاده از نویسنده متخصص، اسکیما، صحت اطلاعات، پوشش کامل موضوع و لینک داخلی بین مقالات مرتبط.
بکلینک از سایتهای معتبر
بکلینک مثل رأی اعتماد است. اگر سایتهای معتبر به تو لینک بدهند، گوگل هم راحتتر بهت اعتماد میکند. پس محتوای خاص و باکیفیت بساز تا دیگران بهت لینک بدهند.
ساخت برند شخصی و سازمانی
حضور فعال در شبکههای اجتماعی، انتشار مقالات در رسانههای معتبر، شرکت در رویدادها و وبینارها، و حتی دریافت جوایز، همه به ساخت برند کمک میکند. هرچه برندت قویتر باشد، شانس دیده شدن در نتایج AI و SERP بیشتر میشود.
نمایش تیم و افراد پشت سایت
یک صفحه درباره ما یا اعضای تیم با بیوی کامل و عکس، اعتماد کاربران را جلب میکند. وجود اسکیما شخص (Person) برای هر عضو تیم هم توصیه میشود. به قول معروف: «مردم با آدمها تجارت میکنند نه با لوگوها.»
استفاده از اسکیما و دادههای ساختاریافته
اسکیما به گوگل کمک میکند بهتر بفهمد محتوا، نویسنده و سازمان تو کیست. استفاده از Organization، Person، Article و Review Schema حداقلهایی است که باید رعایت کنی.
بهبود تجربه کاربری و سئوی فنی
سایتت باید بدون خطا و راحت برای کاربر باشد؛ سرعت بالا، کاهش ارور ۴۰۴، تصاویر با متن جایگزین و ساختار فنی منسجم. تجربه کاربری خوب، EEAT را تقویت میکند.
لینک دادن به منابع معتبر
از لینک دادن به منابع معتبر و قابل اعتماد نهراس! این کار نشان میدهد تحقیق کردی و به کاربران کمک میکنی منابع مرتبط را پیدا کنند.
محتوای جدید و بهروز
همیشه سایت را با محتوای جدید و بهروز نگه دار. محتواهای قدیمی را اصلاح و آپدیت کن تا به روز باقی بماند. حتی بهترین محتواها هم بعد از مدتی نیاز به بازنگری دارند.
ساخت پیلار کلاستر
یک صفحه تنها نمیتواند تخصص کامل تو را نشان دهد. مجموعهای از مقالات مرتبط با لینک داخلی، تخصص تو را به خوبی اثبات میکند.
تنوع در انواع محتوا
علاوه بر مقاله، ویدیو، پادکست، وبینار و حتی اینفوگرافیک تولید کن تا نیاز همه کاربران را پوشش بدهی.
تلاش برای داشتن صفحه ویکیپدیا
داشتن صفحه ویکیپدیا نشانه اعتبار بالا است. البته باید پوشش رسانهای قابل توجه داشته باشی تا این امکان فراهم شود.
همکاری با متخصصین و افراد صاحبنظر
استفاده از نقل قول یا مقاله نوشته شده توسط افراد متخصص، ارزش و EEAT را بالا میبرد. به قول گوگل: «محتوایی که توسط افراد دارای تخصص نوشته شده باشد، قابلاعتمادتر است.»
دریافت بازخورد و نظرات کاربران
نظرات و امتیازات کاربران، مخصوصاً در Google Business Profile، سیگنال مثبتی برای اعتماد و تخصص محسوب میشود. ارسال ایمیل تشکر و درخواست نظر بعد از خرید یا پروژه، بسیار مؤثر است.
سطوح مختلف EEAT
پایینترین سطح EEAT
سایتهایی که کمترین EEAT را دارند، معمولاً اسپم، پر از خطا، فریبنده یا حتی خطرناک هستند. اطلاعات نویسنده یا سایت ناقص است، هدفشان نامشخص است و حتی ممکن است قصد سوءاستفاده داشته باشند.
سطح پایین EEAT
ممکن است سایت در حوزهای خاص تخصص نداشته باشد، حتی اگر در حوزه خودش معتبر باشد. مثلاً دانلود فرم مالیاتی از یک سایت آشپزی! یا نقد رستوران توسط کسی که آنجا غذا نخورده.
سطح متوسط EEAT
سایتهایی با هدف مثبت، بدون محتوای آسیبزا، اطلاعات کافی درباره تیم یا سایت، محتوای با تلاش مناسب و شهرت قابل قبول. این سایتها پتانسیل رشد دارند.
سطح بالا و بالاترین EEAT
اینجا جایی است که باید به آن هدف بگیری. سایتهای خبری معتبر، سایتهای پزشکی، صفحات تیمی و محتوای اورجینال با تلاش زیاد و دانش تخصصی مثالهایی از بالاترین سطح EEAT هستند. هدف این است که در این سطح باشی و همیشه بهبود پیدا کنی.
EEAT و هوش مصنوعی؛ آینده جستجو
توی دوران جستجوهای بدون کلیک و پاسخهای AI محور، EEAT اهمیت دوچندان پیدا کرده. حتی اگر کاربر روی سایتت کلیک نکند، حضور برندت به عنوان منبع معتبر در پاسخهای AI، اعتبار و دیدهشدنت را بالا میبرد. گوگل هم بعد از عرضه ChatGPT، سریعاً تجربه را به چارچوب E-A-T اضافه کرد تا بتواند فرق محتوای واقعی و معتبر را با محتوای ماشینی بهتر تشخیص دهد.
ماجرا این است: «هوش مصنوعی میتواند صرفاً محتوا تولید کند، اما تجربه و حس واقعی را ندارد.» و اینجاست که برندها و افراد حقیقی میدرخشند.
هترین تجربه و بیشترین اعتماد را برای مخاطبانت بسازی.